Zespół Oddziału w Częstochowie Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi ma wielką przyjemność ogłosić, że opiekę kuratorską nad konkursem ilustratorskim „Bajać na ludowo”  objął artysta malarz Jacek Sztuka. Tym samym został on przewodniczącym jury konkursu.

Konkurs plastyczny „Bajać na ludowo” dla szkół z Częstochowy oraz okolic! Zilustrujcie polskie bajki i podania ludowe, a prace przyślijcie do nas!

To dla nas ogromny zaszczyt i wyróżnienie, że tak znamienity częstochowski artysta zgodził się wesprzeć merytorycznie naszą inicjatywę. Udział Pana Jacka Sztuki doda konkursowi splendoru i zapewni pełen profesjonalizm podczas obrad jury. Nie mam też wątpliwości, że wpłynie inspirująco na uczestników. Młodych twórców serdecznie zapraszam do wejścia w świat polskich bajek, baśni i legend, i nadsyłania ilustracji mówi Łukasz Giżyński, kierujący pracami Oddziału.

Jacek Sztuka jest częstochowskim malarzem, grafikiem użytkowym i profesorem Politechniki Częstochowskiej. Studiował na Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie na Wydziale Malarstwa w pracowni prof. Jacka Waltosia oraz w pracowni rysunku prof. Teresy Kotkowskiej-Rzepeckiej. Był wielokrotnie nagradzany i doceniany za swoją pracę twórczą, m.in. otrzymał: w 2008 roku Grand Prix XXII Festiwalu Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie, w 2009 roku Nagrodę Marszałka Województwa Śląskiego dla Młodych Twórców za rok 2008 rok.

W płótnach Jacka Sztuki poza doskonałym warsztatem, scenę tworzy światło. Światło i jego bezpośredni kontakt z cieniem buduje dynamikę i jest kluczowym elementem kompozycji obrazu np.: Batman, 50x35cm, 2006 lub Pies, 50x35cm, 2006. Zjawisko to w sztukach plastycznych nazywane jest chiaroscuro i często kojarzone jest z twórczością Michelangelo Merisi da Caravaggio. Iluminacja to nie tylko użycie na obrazie jaśniejszego koloru, to sposób na przekazanie widzowi intencji artysty. Podążanie wzrokiem za padającymi promieniami bywa kluczowe w zrozumieniu przekazu dzieła. To sposób budowania narracji. Zachęcenie odbiorcy do dialogu. Stanowi tylko oprawę dla krytycznej wobec rzeczywistości twórczości Jacka Sztuki.

Obrazy Jacka Sztuki przywodzą na myśl prace Francisa Bacona. Są jednak bardziej subtelne i stosują mniej dosłowności w sposobie przedstawiania, niż charakteryzowało to ekspresyjnego Irlandczyka. W realistycznym malarstwie Jacka Sztuki odkrywamy, że spokój przedstawionej sceny jest tylko pozorem. Oniryczny klimat sytuacji intryguje, skłania do zadawania pytań. Widz jest zmuszony do samodzielnej analizy. Wnioski mogą nas dotknąć, ponieważ niedopowiedzenia autora zmuszają do osobistej refleksji, wynikającą z faktu, iż obrazowanie twórcy nie jest odległą i wyimaginowaną przestrzenią umieszczoną na podobraziu, tylko fragmentem otaczającej nas rzeczywistości.


Wielu krytyków twierdzi, że twórczość Jacka Sztuki nawiązuje do polskich symbolistów. Rzeczywiście nie da się nie zauważyć podobieństwa obrazu Taki żywot, 110x146cm, 2011 do Błędne koło, 174×240, 1895-1897 Jacka Malczewskiego. Kiedy obrazowane są imponderabilia, wyjątkowo ciężko jest jednoznacznie zinterpretować dzieło. Odbiorca musi wykazać się intuicyjnością i erudycją. Na pewno upływ czasu jest jednym z motywów tego obrazu. Przedstawiona sytuacja jest irrealna tak samo jak w Błędne koło. Postacie splatają swoje losy w jedno życie. To nie jest uchwycenie chwili – to ilustracja całej złożonej opowieści. Ikonograficzna sprawność Jacka Sztuki sprawia, że wizja ta wywołuje smutek i uśmiech jednocześnie.

W jego dorobku twórczym znajdują się również pejzaże wiejskie np.: Chmury jurajskie, 45x100cm, 2009, Zmierzch w Olsztynie, 45x100cm, 2010. Czerpanie ze specyfiki regionu, może być rozwijające i inspirujące. Młodzi artyści często nie zauważają potencjału ukrytego w swoim najbliższym otoczeniu. Bardziej dojrzały twórca potrafi to dostrzec, przetworzyć i zarejestrować w sposób zaskakująco interesujący. Chcemy promować rustykalny krajobraz jurajski  wśród uczniów szkół. Być może nie będzie to motywem przewodnim ich twórczości, ale na pewno wpłynie pozytywnie na postrzeganie plamy barwnej i kompozycje obrazów.

Odnosząc się do tradycji, podwalin sztuk wizualnych, nawiązując do dawnych dzieł najwyższej klasy artystów, prace Jacka Sztuki niosą współczesne przesłanie.
Wrażliwość na otoczenie i plastyczną materię jest tym, co warto pielęgnować wśród młodych poszukujących dopiero własnych środków wyrazu artystycznego ludzi. Szukając prawdy w swojej kreacji malarze i rysownicy celowo lub przypadkiem, tworzą swoistą narrację własnych czasów. Tą inspirację chcemy przekazać uczestnikom konkursu. Dzięki tradycyjnym bajkom, baśniom i podaniom ludowym będą mogli odnaleźć większe zrozumienie dla otaczającej ich rzeczywistości. Wielopokoleniowe podwaliny dziedzictwa polskiej wsi sprawiają, że przekaz literacki tych utworów ma w sobie ponadczasową uniwersalność – komentuje Paula Zasada z Oddziału NIKiDW w Częstochowie.

Tekst: Paula Zasada
Red. A.S.